Học từ vựng tiếng Anh qua câu ví dụ: nhớ lâu và dùng đúng
Vì sao nên học từ vựng tiếng Anh qua câu ví dụ thay vì từ đơn lẻ? Collocation là gì, lỗi dịch từng chữ thường gặp và 5 bước học từ trong ngữ cảnh.
VOKIRA · · 3 phút đọc
Bạn biết mistake nghĩa là “lỗi”, nhưng khi nói lại thành “I did a mistake”? Đó là dấu hiệu của việc học từ đơn lẻ. Từ vựng chỉ thật sự là của bạn khi bạn biết nó đi với từ nào, đứng ở đâu trong câu. Cách nhanh nhất để học điều đó là học từ vựng tiếng Anh qua câu ví dụ.
Học từ đơn lẻ thiếu điều gì?
Một dòng “run = chạy” trong sổ tay bỏ sót rất nhiều thứ. run a company là điều hành công ty, run late là bị trễ, run out of time là hết thời gian. Nghĩa của từ phụ thuộc vào ngữ cảnh, và chỉ có câu ví dụ mới cho bạn thấy ngữ cảnh đó.
Ngoài nghĩa, từ đơn lẻ còn thiếu thông tin về ngữ pháp (động từ này đi với giới từ nào, danh từ đếm được hay không) và sắc thái (trang trọng hay thân mật).
Lợi ích của việc học qua câu ví dụ
- Hiểu đúng nghĩa trong từng tình huống cụ thể.
- Dùng đúng ngữ pháp: thấy luôn cấu trúc như interested in, depend on.
- Học được cụm từ tự nhiên mà người bản xứ hay dùng.
- Nhớ lâu hơn: một câu có hình ảnh, có tình huống dễ nhớ hơn một từ khô khan.
Collocation: những từ hay đi cùng nhau
Collocation là những cặp từ thường đi với nhau trong tiếng Anh. Chúng không theo quy tắc nào, nên dịch từng chữ từ tiếng Việt rất dễ sai. Dưới đây là vài lỗi người Việt hay gặp:
| Dịch từng chữ (sai) | Cách nói tự nhiên | Nghĩa |
|---|---|---|
| do a mistake | make a mistake | mắc lỗi |
| strong rain | heavy rain | mưa to |
| say a story | tell a story | kể chuyện |
| open the light | turn on the light | bật đèn |
| learn knowledge | gain knowledge | tích luỹ kiến thức |
| make homework | do homework | làm bài tập về nhà |
Khi ghi từ mới, hãy ghi cả cụm, ví dụ make a decision, heavy traffic, thay vì chỉ ghi decision hay traffic.
5 bước học từ vựng qua câu ví dụ
- Chọn một câu ngắn, rõ nghĩa. Câu dưới 12 từ là dễ nhớ nhất.
- Gạch chân cụm từ chính, không chỉ từ mới. Ví dụ: She made a quick decision.
- Đọc to cả câu với đúng trọng âm. Nếu chưa chắc cách đọc, xem phiên âm IPA.
- Tự đặt một câu về bản thân với cụm đó: I need to make a decision about my job.
- Ôn lại bằng cách che từ trong câu và tự điền vào, theo lịch lặp lại ngắt quãng.
Tìm câu ví dụ ở đâu?
- Từ điển cho người học như Cambridge Dictionary hay Oxford Learner's Dictionaries: mỗi nghĩa đều có câu ví dụ được biên soạn kỹ.
- Phụ đề phim, video bạn thích: câu ngắn, tự nhiên, có ngữ cảnh rõ.
- [VOKIRA Live](/): mỗi từ đều kèm một câu ví dụ tiếng Anh và bản dịch tiếng Việt.
Kết luận
Học từ vựng qua câu ví dụ tốn thêm vài giây cho mỗi từ, nhưng đổi lại bạn hiểu đúng nghĩa, dùng đúng cụm và nhớ lâu hơn. Kết hợp cách này với các phương pháp học từ vựng hiệu quả khác, bạn sẽ không còn cảnh biết nghĩa mà không biết dùng.